Nihilizm…

Uzun zamandır Türk toplumunun neden bu derece soğukkanlı, umursamaz olduğunu düşünüyor ve bu durumun bilimsel bir açıklaması var mıdır, diye de merek ediyordum. Zira bizler duyarlı, savaşta dahi esir askerlerine kötü davranmamış, komşusu açken tok yatamayan, haksızlıklarda başkaldıran ve hiçbir dönemde esirliği, köleliği kabul etmemiş , oldukça dik başlı, onurlu bir geçmişe sahipken, şimdi bize ne olmuştu? Korku denilen duygunun nasıl bu şekilde esiri olmuştuk? Baş Komutan Gazi Mustafa Kemal Atatürk’e atfedilen  “Bir Türk Dünya’ya Bedel” sözü, bir ulusa boşuna mı söylemişti? Türk ulusu başka bir şekle mi evrilmişti?Gibi… Gibi… Düşünceler hep aklımın köşesindeyken… Felsefi bir kavram olan “Nihilizm” ile karşılaştım ve bu düşüncelerimin en azından felsefi bir karşılığını buldum.Evet, neydi bu bizim toplumumuza cuk diye oturan, felsefi kavram?Nihilist toplum, en basit anlatımla, hayatın anlamına, ortak değerlere, ahlaki kurallara ve toplumsal ideallere duyulan inancın zayıfladığı bir toplumu ifade eder.Örneğin: İnsanların adalete ve hukuka güveninin azalması,“Doğru olmanın ne anlamı var ki?” düşüncesinin yaygınlaşması,İnsanların toplumsal sorumluluklarını önemsememesi,Geleceğe ve değişimin mümkün olduğuna dair umudun azalması.Bir Toplum Ne Zaman Anlamını Kaybeder?Bazen bir toplumun en büyük sorunu, yaşanan olaylardan çok, insanların bu olaylar karşısında hissettiklerini kaybetmeye başlamasıdır.Haksızlık karşısında şaşırmamak, kötü bir haber duyduğunda artık üzülmemek, bir başkasının yaşadığı acıyı uzaktan seyredip geçmek… Belki de asıl üzerinde düşünmemiz gereken budur.Felsefede nihilizm olarak adlandırılan bu kavram, en yalın hâliyle, insanın anlamlara, değerlere ve inandığı doğrulara ilişkin sorgulamalarını ifade ediyor. Toplumsal açıdan baktığımızda ise insanın, doğru olanı yapmanın bir anlamı olup olmadığını sorgulamaya başlaması üzerinde durabiliriz.Bir insan neden dürüst olmalı? İyilik yapmak neden önemli? Kurallara uymak, başkasının hakkını gözetmek, sorumluluk almak neden değerli?Bu soruların cevapları kaybolmaya başladığında, toplumun görünmeyen bağları da zayıflayabilir.Elbette her olumsuzluk bir toplumun değerlerini yitirdiğini göstermez. Ekonomik sıkıntılar, gelecek kaygısı, yoğun gündem ve günlük hayatın yorgunluğu insanları içine kapanmaya itebilir. Bazen insanlar umursamadıkları için değil, artık güçleri yetmediği için sessiz kalırlar.Ancak sessizlik zamanla alışkanlığa dönüşürse, yanlışlar sıradanlaşabilir. İnsanlar bir şeylerin değişebileceğine inanmadığında, yalnızca kendi hayatını kurtarmaya çalışabilir. Ortak yaşamın sorumluluğu da giderek daha az hissedilebilir.Oysa toplum dediğimiz şey yalnızca kurumlar, kurallar ve binalardan ibaret değildir. Birbirini tanımayan insanların bile birbirine karşı taşıdığı sorumluluk duygusudur. Bir çocuğun güvenle büyüyebilmesi, yaşlı bir insanın kendini yalnız hissetmemesi, emeğin karşılığını bulması ve insanların birbirine güvenebilmesi bu duyguyla mümkündür.Bir toplumun gücü, hiç sorun yaşamamasında değil; sorunları karşısında vicdanını, dayanışmasını ve çözüm üretme iradesini koruyabilmesindedir.Belki bugün hepimizin kendimize sorması gereken soru şudur:Biz, daha iyi bir hayat kurma umudumuzu mu kaybediyoruz, yoksa onu yeniden kurmanın yollarını mı arıyoruz?Çünkü bir toplumun geleceğini yalnızca yaşadığı sorunlar belirlemez. O sorunlar karşısında hangi değerleri korumayı seçtiği de belirler.Ve bazen yeniden başlamak, dünyayı değiştirmekten önce, doğru bildiğimiz şeyleri yeniden önemsemekle mümkündür.Kısacası: Sizlere oldukça uzun felsefi bir kavramı en yalın haliyle izah etmeye çalıştım. Ne ara bu hale geldik demeyeceğim? Çünkü bu hale gelmemiz için toplumun ilmek ilmek işlendiğinin farkındayım/dayız. Bir ulusu dağıtmanın en önemli aktörü, manevi bağı, ulus, milllet bilincini yok etmektir. Ancak, ben inanıyorum ki hala bu çarkın içine dâhil olmamış, olmamak için direnen azımsanmayacak bir kitle var ve bizler Nihilist düşüncelerden er ya da geç kurtulacağız. Anlayacağınız uzun zamandır biz neden böyle olduk? Soruma, Nihilizm… Felsefi kavramla cevap bulabildim. Eğer bu hale girdiysek, çıkmasını bilecek kadar da kudretimizin olduğunu düşünenlerdenim. Sadece biraz silkinip dışarıdan nasıl göründüğümüze bakmamız gerek.Şimdilik her zaman olduğu gibi hoşça kalın, akıl ve beden sağlığınızı korumaya çalışın!